Posts

Showing posts from July, 2026

FarmPe Download Page

Image
English मराठी FarmPe Smart Farm Management & Financial Companion Version 1.5.1 Android Offline-first English & Marathi Download APK 1.5.1 Tap Download APK · wait for ~70 MB file About Your digital farm record book with smart partnership settlements. Track expenses, crop sales, and fair CoPay / CoEarn splits — all stored locally on your phone, with rich charts and printable PDF reports. Key features 📊 Smart dashboard Daily, monthly, and yearly summaries with expense charts and recent activity at a glance. 💰 7 expense modules Tractor, labour, purchase, transport, misc, personal — plus crop sales with income splitting. ⚖️ Fair settlement Automatic partnership balance calculations based on your custom expense and income share ratios. ...

परदेशी मैदानावरचा 'देशी' अन्वयार्थ: क्रिकेटच्या खेळपट्टीवर कोरलेला भारताचा सामाजिक शिलालेख

Image
मानवी संस्कृतीच्या वाटचालीत खेळ हा कधीही केवळ करमणुकीचा किंवा फावल्या वेळेतील विरंगुळ्याचा विषय नसतो; तर तो तत्कालीन समाजाच्या राजकीय, सांस्कृतिक आणि सामाजिक घुसळणीचा एक जिवंत आरसा असतो. रामचंद्र गुहा यांच्यासारख्या डोळस इतिहासकाराच्या लेखणीतून उतरलेले 'अ कॉर्नर ऑफ अ फॉरेन फील्ड: द इंडियन हिस्ट्री ऑफ अ ब्रिटिश स्पोर्ट' हे पुस्तक याच ऐतिहासिक वास्तवाचा अत्यंत प्रगल्भ आणि अभिजात वेध घेते. वसाहतवाद्यांनी आपल्या सोयीसाठी आणि सवयीसाठी आणलेला क्रिकेटसारखा एक ब्रिटिश खेळ भारतीय मानसिकतेत कसा भिनला आणि त्याने एतद्देशीय समाजाचे अंतरंग कसे ढवळून काढले, याचा हा केवळ रंजक इतिहास नाही, तर तो एक जिवंत सामाजिक दस्तावेज आहे. गुहा यांचा हा ग्रंथ क्रिकेटच्या चष्म्यातून भारताच्या जातीव्यवस्थेचा, धर्मकारणाचा आणि स्वातंत्र्यलढ्याचा एक अतिशय तरल अन्वयार्थ लावतो. इतिहासाची मांडणी करताना अनेकदा केवळ आकडेवारी आणि घटनांच्या कोरड्या नोंदींवर भर दिला जातो; परंतु गुहा यांची कुवत इथेच उठून दिसते. त्यांच्या या पुस्तकात क्रिकेटचे मैदान हे केवळ बावीस यार्डांपुरते मर्यादित राहात नाही, तर ते एक असे रूपकात्मक रणा...

मर्ढेकरी आधुनिक सौंदर्यशास्त्राचा ज्ञानेश्वरीतील आदिबंध

आधुनिक वाङ्मयीन समीक्षेचा एक मोठा दोष असा राहिला आहे की, जेव्हा जेव्हा काव्यातील अमूर्त संकल्पनांची किंवा गूढ सौंदर्यशास्त्राची चर्चा होते, तेव्हा आपले समीक्षक पाश्चात्त्य सिद्धांतांचे संदर्भ शोधू लागतात. 'सिनेस्थेशिया' (Synesthesia) अर्थात इंद्रियव्यत्यय , प्रतिमांची अभेद्यता (Inseparability of Imagery) किंवा 'ऑडिओ-व्हिज्युअल ओव्हरलॅपिंग' यांसारख्या संकल्पना आधुनिक पाश्चात्त्य काव्याची देणगी मानल्या जातात. जेव्हा भारतीय उपखंडाचा विचार होतो, तेव्हा या रचनेचे श्रेय प्रामुख्याने १५ व्या-१६ व्या शतकातील संत कबीरांच्या 'उलटबांसी' काव्यशैलीला दिले जाते. कबीरांचा प्रसिद्ध दोहा 'लाली तेरे लाल की...' हा दृश्यात्मक रंगाने संपूर्ण अस्तित्वाला व्यापून टाकण्याचा एक अप्रतिम नमुना आहे यात शंका नाही. परंतु, या वैचारिक आणि संवेदनात्मक अद्वैताचे मूळ कबीरांच्या कित्येक शतके आधी मराठी संतांच्या प्रतिभेत अत्यंत प्रगल्भ रूपात रुजले होते, या ऐतिहासिक सत्याची मूलगामी मीमांसा होणे गरजेचे आहे. मराठी काव्यपरंपरेचे आदिबंध असणाऱ्या संत ज्ञानेश्वरांच्या साहित्याकडे जर आपण केवळ पारमा...

विस्मृतीच्या पालिंपसेस्टवर कोरलेले विस्थापनाचे महाकाव्य : 'मैं वापस आऊंगा'

Image
  भू-राजकीय नकाशांवर रक्ताने आखल्या गेलेल्या रेषा जेव्हा मानवी काळजावरून फिरतात, तेव्हा निर्माण होणाऱ्या जखमांना केवळ इतिहास नव्हे, तर येणाऱ्या अनेक पिढ्या मूक साक्षीदार म्हणून वाहत राहतात. एडवर्ड सैद (Edward Said) यांनी आपल्या 'रिफ्लेक्शन्स ऑन एक्झाईल' या प्रसिद्ध निबंधात विस्थापनाचे वर्णन करताना म्हटले होते कि, "देशधडीला लागणे किंवा स्वतःच्या भूमीतून उपटले जाणे ही मानवी अस्तित्वाला लागलेली एक अशी असाध्य जखम आहे, जी माणूस आणि त्याचे मूळ स्थान यांच्यात एक कायमची दरी निर्माण करते." सिरिल रेडक्लिफ यांनी जेव्हा एका बंद खोलीत बसून केवळ कागदावर पेन्सिल फिरवली, तेव्हा त्यांनी फक्त दोन देशांच्या सीमा आखल्या नव्हत्या, तर त्यांनी शतकानुशतके एकत्र वाहणाऱ्या नद्या, भाषा, लोकगीते आणि मानवी नातेसंबंधांचे मधोमध विच्छेदन केले होते. संस्कृतीच्या या उध्वस्त अवशेषांवर आणि विस्मरणाच्या वाळवंटावर उभी राहते ती माणसाची 'स्मृती'. तत्त्ववेत्ता स्वेतलाना बॉयम (Svetlana Boym) आपल्या 'द फ्युचर ऑफ नॉस्टॅल्जिया' या ग्रंथात म्हणतात की, नॉस्टॅल्जिया हा भूतकाळाच्या केवळ आठवणींमध्ये, ...